Wat wél en niet mag onder de nieuwe milieuclaims wetgeving (ECGT, 2026)

Een chocoladereep met claims als “duurzaam”, “goed voor de planeet” en een groen blaadje met “sustainably sourced”.  

Het ziet er mooi uit – maar wat betekenen deze statements eigenlijk? Gaat het om ontbossing, pesticiden, energiegebruik of betere omstandigheden voor boeren? 

Met de nieuwe Empowering Consumers for the Green Transition Directive 2024/825 (ECGT) maakt de EU korte mette met deze onduidelijkheid voor de consument.  

Zo kunnen consumenten geïnformeerde keuzes maken - en bedrijven die écht actief werken aan hun klimaattransitie behouden concurrentievoordeel.  

Wat betekent de ECGT voor jouw bedrijf? Wat mag je nog wel en niet claimen?

Wat is de Empowering Consumers for the Green Transition Directive (ECGT)? 

Het doel van de Empowering Consumers for the Green Transition Directive (EU) 2024/825 is om de positie van de consument te versterken in de klimaattransitie door betere informatie en bescherming te bieden tegen oneerlijke praktijken. De ECGT scherpt de vereisten voor milieuclaims aan én verbiedt expliciet vage, misleidende milieuclaims.  

Wat is de tijdlijn van de ECGT? 

De ECGT is als richtlijn in 2024 aangenomen door de EU en wordt nu door lidstaten omgezet in nationale wetgeving. Op 27 september gaan de ECGT-regels in voor alle EU lidstaten.** 

In Nederland is de ECGT vertaald naar aanvullende specifieke regels voor milieuclaims binnen de bestaande wetgeving voor oneerlijke handelspraktijken. 

**Let op: ACM handhaaft nu al op misleidende milieuclaims - op basis van algemene handvaten in bestaande wetgeving voor oneerlijke handelspraktijken.

Milieuclaims vs ‘vage milieuclaims’ - ECGT-definities 

Zo herken je direct het verschil:

1. Milieuclaim (concreet en controleerbaar)
   Je suggereert dat je product, merk of bedrijf een positief effect heeft op het milieu, geen effect heeft, minder schadelijk is dan andere producten of merken, of dat de milieu-impact in de loop van de tijd is verbeterd - en geeft aan waarom en hoe. Bijvoorbeeld: minder uitstoot, lagere impact of aantoonbare verbetering in de tijd gebaseerd op data, betrouwbare certificeringen en keurmerken of transparante plannen.
2. Vage milieuclaim (algemeen en niet onderbouwd)
   Je gebruikt brede termen zoals “duurzaam” of “goed voor het milieu” zonder concrete uitleg of bewijs. Het is niet direct duidelijk wat je bedoelt, de onderbouwing ontbreekt of is niet meteen zichtbaar, of je gebruikt geen erkend keurmerk.

Wat wel en niet mag onder de nieuwe milieuclaimswetgeving

DON’Ts 

• Maak geen generieke milieuclaims zonder onderbouwing; 
• Suggereer niet dat een claim voor het hele product of bedrijf geldt, terwijl het slechts om één aspect gaat.

Bijvoorbeeld “duurzame chocolade” claimen, terwijl alleen het verwerkingsproces van de cacao in Nederland op 100% groene energie draait - maar voor de cacaoteelt geen duurzaamheidsmaatregelen zijn genomen. 

• Gebruik geen compensatie van broeikasgasemissies om te stellen dat een product “klimaatneutraal” of “CO₂-neutraal” is; 
• Presenteer wettelijke minimumeisen niet als een onderscheidend duurzaamheidsvoordeel; 
• Maak geen claims over toekomstige milieuprestaties zonder een concreet en onderbouwd plan; 
• Licht geen voordelen uit die irrelevant zijn en niet voortvloeien uit een kenmerk van het product of de bedrijfsactiviteit;  
• Gebruik geen (zelfverzonnen) duurzaamheidskeurmerk dat niet gebaseerd is op een certificeringsregeling (zie volgende kopje). 

DOs  

Hou je aan de 5 vuistregels voor duurzaamheidsclaims van het ACM: 

1. Wees duidelijk, specifiek & volledig: Gebruik bijvoorbeeld percentages om het duurzaamheidsvoordeel meetbaar te maken. Zorg dat ze kloppen, niet misleidend zijn en geen wettelijke verplichtingen als voordeel presenteren.  
2. Onderbouw met feiten en houd actueel: Wees specifiek over waar de claim op betrekking heeft (bijvoorbeeld: verpakking, ingrediënt of productieproces), leg het duurzaamheidsvoordeel uit en zorg dat je de claim kunt onderbouwen en regelmatig controleert.  
3. Maak eerlijke vergelijkingen met andere producten of concurrenten: Als je vergelijkt, wees transparant over de methode en zorg voor onderbouwing met actuele en objectieve informatie.  
4. Beschrijf toekomstige duurzaamheidsambities concreet en meetbaar: Als je claims maakt over toekomstige prestaties, zorg dan voor een realistisch uitvoeringsplan met meetbare en tijdsgebonden doelen. Laat dit plan regelmatig verifiëren door een onafhankelijke deskundige en maak de resultaten openbaar.  
5. Gebruik visuele claims en keurmerken zorgvuldig: Gebruik alleen visuele claims en keurmerken die voldoen aan de eisen van een certificeringsregeling. Maak duidelijk waar het keurmerk voor staat en aan welke criteria is voldaan. 

Geen duurzaamheidskeurmerk zonder certificeringsregeling 

De ECGT definieert een certificeringsregeling als een verificatieregeling waarbij een onafhankelijke partij controleert of er aan de volgende eisen wordt voldaan bij keurmerken: 

• Het keurmerk is open en toegankelijk voor iedereen die aan de eisen voldoet; 
• Het keurmerk is transparant over de criteria en werkwijze;  
• Het keurmerk is ontwikkeld in overleg met experts en stakeholders; 
• Het keurmerk heeft regels voor toezicht, handhaving en sancties; 
• Het keurmerk heeft een objectieve nalevingscontrole procedure (uitgevoerd door een onafhankelijke partij) 

De focus van keurmerken verschilt. Dit zijn de drie typen keurmerken: 

1. Keurmerken voor producteigenschappen:  zoals On the way to PlanetProof en Beter voor Natuur & Boer  
2. Keurmerken voor bedrijfsvoering:  zoals EcoVadis, CO₂-Prestatieladder en Fairtrade  
3. Keurmerken voor bedrijfscommitments:  zoals SBTi  

**Tip: In de Keurmerkenwijzer van Milieu Centraal vind je per productcategorie keurmerken voor producteigenschappen – en een aparte sectie met voorbeelden van keurmerken voor bedrijfsvoering. 

3 misleidende milieuclaims - voor en na

Voorbeeld 1: “Duurzame amandelen”, “Beter voor de planeet” 

• Waarom misleidend? 

Dit zijn absolute, generieke claims zonder onderbouwing. Ze wekken de indruk dat het product volledig duurzaam is, terwijl niet duidelijk is welk aspect duurzamer is en hoe dat is gemeten. Zo'n absolute claim mag alleen als het product in de gehele levenscyclus geen negatieve impact heeft op mens, dier of milieu. Dit moet onderbouwd zijn met een Life Cycle Assessment (LCA). 

• Hoe wel? 

Als de amandelproducent alleen kan aantonen dat het watergebruik lager is, moet dit gespecificeerd worden: “Amandelen met 25% lager watergebruik dan het sectorgemiddelde, berekend volgens berekend volgens de Water Footprint Network-methodologie.” 

Voorbeeld 2: “Onze koekjes zijn geproduceerd met groene energie” 

• Waarom misleidend? 

Het is onduidelijk welk deel van het productieproces groene energie gebruikt. De claim kan de indruk wekken dat de volledige keten groene energie gebruikt, terwijl bijvoorbeeld alleen de eigen fabriek op groene energie draait. 

• Hoe wel? 

 Als alleen de koekjesfabriek op groene energie draait, moet dit gespecificeerd worden: “Onze koekjesfabriek draait op 100% zonne-energie.” 

Voorbeeld 3: “Melkpak gemaakt van gerecycled materiaal” 

• Waarom misleidend? 

Het is niet duidelijk of dit geldt voor de hele verpakking of slechts een onderdeel. Ook is onduidelijk of er uitsluitend gerecycled materiaal is gebruikt, of een mix met niet-gerecycled materiaal. 

• Hoe wel? 

Als bijvoorbeeld alleen het karton – en niet de plastic dop – van het melkpak is gemaakt van gerecycled materiaal, moet dit gespecificeerd worden: “Het karton in de melkverpakking is 100% gerecycled.” 

**Tip: Zie deze factsheet voor meer voorbeelden van milieuclaims over verpakkingen.  

Werk met betrouwbare milieu-inzichten

De rode draad van de ECGT is simpel: claim alleen wat je kunt bewijzen - en wees zo concreet mogelijk. Hiervoor is een betrouwbare basisdata en complete transparantie van achterliggende plannen cruciaal. Denk aan inzicht in scope 1, 2 en 3-emissies, een concreet klimaattransitieplan waar je naar kunt verwijzen en het gebruik maken van erkende certificeringen zoals EcoVadis. 

Twijfel je over een milieuclaim of de betrouwbaarheid van het bewijs? Neem gerust contact op, we kijken graag vrijblijvend met je mee.

Bronnen 

• Empowering Consumers for the Green Transition Directive (EU) 2024/825 
• Voorstel Implementatiewet ECGT  
• ACM roept bedrijven levensmiddelensector op hun duurzaamheidsclaims te controleren 
• ACM grote koffie en cacaoverkopers passen duurzaamheidsclaims en logos aan  
• ACM Leidraad Milieuclaims 
• KIVD Factsheet Milieuclaims 
• Burgerlijk Wetboek Boek 6: oneerlijke handelspraktijken 
• Implementatiewet richtlijn betere duurzaamheidsinformatie voor consumenten 
• Keurmerkenwijzer van Milieu Centraal